Evelik sarması tarifine geçmeden önce, kısaca evelik yaprağı nedir? Evelik yaprağının faydaları nelerdir? Nerelerde yetişir? Nereden alınır? Ve buna benzer soruların cevabıyla başlayalım.
Evelik yaprağı nedir?
Diğer isimleri : Evelik otu, Yabani Pazı veya Labada yaprağı olarak ta bilinir. Yeşil ve uzun yapraklı bir bitkidir. Toprağa yakın bodur bitkidir. Karasal sıcak iklimde daha fazla yetişir. Yabani doğada rastlamak mümkündür. Fakat bu bitki özel olarak yetiştirilip, özel paketlerde daha rafine halde de satılmaktadır. Özellikle Türkiye’nin Doğu Anadolu ve Güney Doğu Anadolu bölgelerinde daha sık yetişmektedir. Karasal iklimin hakim olduğu İç Anadolu bölgesinin de Doğu kesimlerinde sıklıkla rastlanır. Yoğun güneş altında, daha güçlü ve iri yapraklıdır. Türkiye’nin Ege ve Doğu Karadeniz bölgelerinde de yetişiyor olsa da, yaprakları daha küçük ve çelimsizdir. Rumeoc Patienta olarak Latince literatürde yerini almıştır.

Evelik Yaprağı
Diğer isimleri : Evelik otu, Yabani Pazı veya Labada yaprağı olarak ta bilinir.
Evelik Yaprağı faydaları nelerdir?
Evelik yaprağının faydaları : Bağırsak dostudur. Sindirimin düzene girmesini sağlar ve lifli yapısı sayesinde dışkılama konforunu iyileştirir. Basur (Hemoroit) tedavisinde kullanılır ve kısa sürede iyileşme sağlar. Vücutta birikmiş toksinlerin atılmasına destek olur. İştah açıcıdır. Anne sütünü artırır. Karaciğerde yerleşen zararlıların temizlenmesine destek olur. Egzama, ürtiker ve cilt mantarlarına karşı tedavi edici ve koruyucudur. Vitamin C ve Vitamin D barındırdığı için bağışıklığı da destekler.
Evelik Yaprağı nereden alınır?
Evelik yaprağı; en taze ve en saf şekliyle açık arazilerden alınır. Sonuç olarak; O yabani bir bitki. Fakat yöresel ürün satan aktarlardan da temin etmek mümkündür. Eğer Erzincan’a bu yakınlarda seyahat edecek bir yakınınız varsa, (Yaz döneminde) ondan taze taze getirmesini rica edebilirsiniz.
Evelik Sarması Tarifi
Evelik yaprağını tanıdığımıza göre; Erzincan yöresine özgü Evelik Sarmasının tarifine geçebiliriz. Öncelikle gerekli malzemelerle başlayalım :
- 2,5 Su bardağı köftelik ince bulgur
- 2 Yemek kaşığı İrmik
- 1,5 Su bardağı buğday unu
- 2 Tatlı kaşığı tuz (İsteğe göre miktarı ayarlayabilirsiniz)
- 300~500 Gram Evelik yaprağı (İç harcına göre miktarı ayarlayabilirsiniz)
Evelik Sarması (dolması) çin ana malzemeler yukarıdaki gibidir. Sos için gerekli olan malzemeleri de aşağıda belirttiğimi gibi veya domatesli, salçalı sosta yapabilirsiniz. Tamamen damak zevkinize göre ayarlayabilirsiniz.
- 70 Gr Tereyağ.
- Yarım çay bardağı zeytin yağı
- 3 Diş Sarımsak
- 250 Gr Tam yağlı yoğurt
Hazırlama, Pişirme ve Sunum
Bulguru geniş bir kap içinde ılık su ile ıslatıp, önce kaşıkla karıştırıp yumuşamasını bekliyoruz. Daha sonra Evelik yapraklarını dilediğiniz büyüklükte küçülterek sarma yapılacak şekilde ayarlıyoruz. Burada yaprakların ebatlarını dilediğiniz gibi ayarlayabilirsiniz. Sonuç olarak yaprakların üzerinde bazen sert damarlar olabileceği için bu kararı kendiniz vermelisiniz.

Daha sonra kenarda yumuşamaya bıraktığımız ince bulgurun içerisine önce irmiği katıp bir miktar karıştırıyoruz. Daha sonra buğday ununu ekleyip, duruma göre çokta yumuşak olmayan (Kısır kıvamında) karışım elde edene kadar yoğurarak azar azar ılık su ilave ediyoruz. Bu arada tuz oranını ayarlamayı unutmayın. Artık sarmamızın içi hazır. Şimdi onları sıkı sıkı sarmaya geldi.
Derin bir çelik tencere (Sarmaların içine sığacağı büyüklükte) içerisine, Evelik yaprağı içerisine istediğiniz ölçüde hazırladığınız içi ekleyerek aynen klasik üzüm yaprağı sarması gibi sarabileceğiniz gibi, dilerseniz muska şeklinde de kapatabilirsiniz. Evelik dolmasının özelliği; Klasik üzüm yaprağı sarmasına göre biraz daha iri ve içi dolgun olmasıdır. Bu sebeple şekil, iç dolgusu damak zevkinize göre size aittir. Kimse karışamaz 🙂
Şimdi sıra geldi tencere içine yerleştirmeye. Dolmaları muska şeklinde bile hazırlamış olsanız da tencereye dik ve aralarında boşluk kalmayacak şekilde yerleştirin. Eğer tencerede boşluk kalırsa, dolmaları sıkılaştırmak için araya cam su bardağı yerleştirerek sıkılaştırabilirsiniz.
Bir çaydanlıkta kaynayan suyu hazırlayıp, sarmaların üzerini 1 cm aşacak kadar dolduruyoruz. Tencereyi ocağa alıp, sarmaların üzerine porselen küçük bir tabak koyarak baskılıyoruz ki dolmalar kaynarken yukarı çıkıp dağılmasın. Dilerseniz dolmaları tencereye koyduktan sonra bir miktar kaya tuzu ve halka şeklinde dilimlenmiş limon koyarak lezzeti artırabilirsiniz.
İşte püf noktası; tencereyi kısık ateşte en küçük ocak gözüne alarak, ağır ağır kapağı kapalı biçimde; Yaklaşık 20 Dakika kadar pişirin. Yalnız şuna dikkat edin, eğer Evelik yaprakları ince ise çabuk pişecektir. Kaynarken erimemesi için mutlaka 5 Dakikada bir kontrol edin. Erken pişebilir. Piştiğine emin olduktan sonra mutlaka ocağı kapatıp 3 dakika dinlenmeye bırakın. Daha sonra tencerenin içerisine 1 bardak musluk suyu dökerek serinlemesini, ardından tencereyi dilerseniz ters çevirerek geniş bir kaba alabilirsiniz veya tencere içerisinden bir maşa yardımıyla alarak servis tabaklarına alabilirsiniz.
Şimdi sıra geldi üzerine dökeceğimiz sos kısmına. Sarımsakları dibekte ezip, yoğurdun içine bir miktar tuz ile karıştırıp, sarımsak aromasının yoğurda işlemesini beklerken, tereyağı ve zeytinyağını bir tavada kavuruyoruz. Dikkat edin fazla yakmayın!
Şimdi sıra serviste… Hazırladığınız sosu, servis tabaklarına aldığınız dolmaların üzerine önce arzuya göre döküp, ardından kızgın yağı üzerine dökerek şahlandırıyoruz. Dilerseniz üzerine 1 Tutam kırmızı pul biber ve kekik ilave edebilirsiniz. (Tarifi yazarken ağzım sulandı) 🙂 Hadi afiyet olsun, şifa olsun, damaklara ziyafet olsun. Elinize sağlık.

Diğer yemek tariflerimizden zirfet (babiko) nasıl yapılır bakmak istersen tıkla. YouTube kanalımız için tıklayıp abone olabilirsin!


Devamı
Tandır Ekmeği Tarifi
Sir Kömbe – Zirfet Tarifi